Η χρήση τεχνητής νοημοσύνης στο HR - ευκαιρίες και ηθικά διλήμματα

Abstract

Η τεχνητή νοημοσύνη (Artificial Intelligence – AI) αποτελεί μία από τις σημαντικότερες τεχνολογικές εξελίξεις των τελευταίων ετών, επηρεάζοντας σημαντικά τον τρόπο λειτουργίας των οργανισμών και ιδιαίτερα τη Διοίκηση Ανθρώπινου Δυναμικού (ΔΑΔ). Οι εφαρμογές της αξιοποιούνται σε ένα ευρύ φάσμα λειτουργιών, όπως η επιλογή προσωπικού, η αξιολόγηση εργαζομένων, η εκπαίδευση και ανάπτυξη προσωπικού, καθώς και η υποστήριξη της λήψης αποφάσεων. Παράλληλα, η αυξανόμενη χρήση της δημιουργεί σημαντικούς προβληματισμούς που σχετίζονται με τη διαφάνεια, την προστασία προσωπικών δεδομένων, την αλγοριθμική μεροληψία και τον ρόλο της ανθρώπινης κρίσης στις οργανωσιακές διαδικασίες. Σκοπός της παρούσας διπλωματικής εργασίας είναι η διερεύνηση των αντιλήψεων των εργαζομένων σχετικά με τη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στη Διοίκηση Ανθρώπινου Δυναμικού, καθώς και η αποτύπωση των παραγόντων που επηρεάζουν την αποδοχή και την εμπιστοσύνη προς τις σχετικές εφαρμογές. Για την επίτευξη του σκοπού αυτού πραγματοποιήθηκε ποσοτική έρευνα με τη χρήση δομημένου ερωτηματολογίου, το οποίο διανεμήθηκε ηλεκτρονικά μέσω της πλατφόρμας Google Forms. Στην έρευνα συμμετείχαν 42 εργαζόμενοι από διαφορετικούς επαγγελματικούς κλάδους και τα δεδομένα αναλύθηκαν μέσω περιγραφικής στατιστικής. Τα αποτελέσματα της έρευνας έδειξαν ότι οι συμμετέχοντες διατηρούν γενικά θετική στάση απέναντι στη χρήση της τεχνητής νοημοσύνης στη ΔΑΔ και αναγνωρίζουν τα οφέλη που μπορεί να προσφέρει σε λειτουργίες όπως η εκπαίδευση και ανάπτυξη προσωπικού και η αξιολόγηση βιογραφικών. Ωστόσο, εκφράζουν σημαντικές επιφυλάξεις σχετικά με την προστασία προσωπικών δεδομένων, την πλήρη εμπιστοσύνη στις αλγοριθμικές αποφάσεις και την πιθανότητα αντικατάστασης των στελεχών HR από συστήματα AI. Παράλληλα, αναδεικνύεται η σημασία της διαφάνειας, της ενημέρωσης των εργαζομένων και της διατήρησης της ανθρώπινης εποπτείας στις διαδικασίες λήψης αποφάσεων. Συνολικά, η έρευνα καταδεικνύει ότι η αποδοχή της τεχνητής νοημοσύνης στη Διοίκηση Ανθρώπινου Δυναμικού εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τον τρόπο εφαρμογής της και από την ικανότητα των οργανισμών να διασφαλίζουν συνθήκες δικαιοσύνης, λογοδοσίας και εμπιστοσύνης. Τα ευρήματα συμβάλλουν στην καλύτερη κατανόηση των στάσεων των εργαζομένων απέναντι στην AI και αναδεικνύουν την ανάγκη για υπεύθυνη και ανθρωποκεντρική αξιοποίηση της τεχνολογίας στο σύγχρονο εργασιακό περιβάλλον.