Στατιστική ανάλυση ναυτικών ατυχημάτων στον ελληνικό θαλάσσιο χώρο

Abstract

Η ασφάλεια στη ναυσιπλοΐα αποτελεί ζήτημα ιδιαίτερης σημασίας για τον ελληνικό θαλάσσιο χώρο, καθώς επηρεάζει άμεσα την ακτοπλοΐα, τον τουρισμό, τη νησιωτικότητα και τη συνολική λειτουργία των θαλάσσιων μεταφορών. Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει τα ναυτικά ατυχήματα που καταγράφηκαν στην Ελλάδα κατά την περίοδο 2017–2022, με στόχο την αποτύπωση των βασικών χαρακτηριστικών τους και την ανάδειξη των κυριότερων προτύπων που εμφανίζουν ως προς τον χρόνο, τον χώρο, τα εμπλεκόμενα πλοία, το είδος και τις συνέπειές τους. Τα ευρήματα έδειξαν ότι τα ναυτικά ατυχήματα δεν κατανέμονται ομοιόμορφα. Χρονικά, εμφανίστηκαν συχνότερα κατά τη θερινή περίοδο, ενώ το 2020 καταγράφηκε αισθητή μείωση των περιστατικών και ακολούθησε αύξηση κατά τα έτη 2021 και 2022. Χωρικά, η μεγαλύτερη συγκέντρωση ατυχημάτων παρατηρήθηκε στον Σαρωνικό/Αττική και στο Κεντρικό Αιγαίο/Κυκλάδες, γεγονός που αντανακλά την αυξημένη επιβατική, τουριστική και παράκτια ναυσιπλοΐα στις συγκεκριμένες ζώνες. Παράλληλα, το προφίλ των περιστατικών συνδέθηκε κυρίως με μικρότερου μεγέθους πλοία, τουριστικά/ημερόπλοια, σκάφη αναψυχής και επιβατηγά πλοία γραμμής. Ως προς το είδος των ατυχημάτων, συχνότερα εμφανίστηκαν η πυρκαγιά και, σε μικρότερο βαθμό, η βύθιση ή ημιβύθιση και ο τραυματισμός, ενώ ως συχνή συνέπεια αναδείχθηκε η ανάγκη ρυμούλκησης. Επίσης, ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι πίσω από πολλές εμφανείς τεχνικές ή λειτουργικές αστοχίες αναδείχθηκε ο ανθρώπινος παράγοντας ως καθοριστική αιτία εκδήλωσης των ναυτικών συμβάντων. Συνολικά, η εργασία αναδεικνύει ότι τα ναυτικά ατυχήματα στον ελληνικό θαλάσσιο χώρο αποτελούν σύνθετο φαινόμενο και υπογραμμίζει την ανάγκη για πιο στοχευμένα μέτρα πρόληψης, προσαρμοσμένα στις ιδιαιτερότητες της ελληνικής ναυτιλιακής πραγματικότητας.