Εργαλείο λήψης αποφάσεων για επενδύσεις σε λιμενικές υποδομές - Εφαρμογή στους λιμένες της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου

Abstract

Η παρούσα μεταπτυχιακή εργασία αναπτύσσει ένα εργαλείο λήψης αποφάσεων (DSS) για την ιεράρχηση επενδύσεων σε λιμενικές υποδομές, με εφαρμογή στους λιμένες της Περιφέρειας Νοτίου Αιγαίου. Η προσέγγιση απαντά στις ιδιαίτερες απαιτήσεις της νησιωτικότητας, της ισχυρής εποχικότητας και της γεωγραφικής διασποράς, όπου η αξιοπιστία της θαλάσσιας εξυπηρέτησης εξαρτάται όχι μόνο από τη ζήτηση, αλλά και από την τεχνική διαθεσιμότητα των υποδομών. Η μεθοδολογία συνδυάζει (α) κεφαλαιακή αποτίμηση/σύνθεση επενδυτικών αναγκών ανά λιμένα και Δ.Λ.Τ., (β) δύο δείκτες κεφαλαιακής έντασης I (€/ΙΜΜ) και II (€/tn) για επιβατική και εμπορευματική κίνηση αντίστοιχα, και (γ) τυποποίηση της τεχνικής εικόνας μέσω οδηγών κινδύνου (Κ1–Κ6) που αποτυπώνουν κρίσιμους περιορισμούς όπως πρόσδεση–Ro/Ro, ασφάλεια ναυσιπλοϊας/ωφέλιμα βάθη, προστασία λιμενολεκάνης, δομική κατάσταση και λειτουργική επάρκεια/συγκρούσεις χρήσεων στη χερσαία ζώνη. Πάνω στη βάση αυτή εφαρμόζεται το Τεχνικό Αποτύπωμα Κινδύνου (TRF) ως ποιοτικός δείκτης τεχνικής ευπάθειας ανά Δ.Λ.Τ., ώστε οι δείκτες I–II να ερμηνεύονται υπό το πρίσμα της ασφάλειας και της λειτουργικής συνέχειας. Τα αποτελέσματα συντίθενται μέσω τυπολογίας (clustering) που συνεξετάζει τους δείκτες I, II και TRF, ενώ σε πολυλιμενικές ενότητες εφαρμόζεται ενδο-ανάλυση hub–spoke για διάκριση κόμβων και δευτερευόντων λιμένων. Η εφαρμογή δείχνει ότι η προτεραιοποίηση είναι αποτελεσματικότερη όταν ακολουθεί στάδια “safety-first”, λειτουργική βελτιστοποίηση, αποκατάσταση/ανθεκτικότητα και, τέλος, στοχευμένες αναβαθμίσεις χωρητικότητας, σε συνδυασμό με οργανωτικά μέτρα διαχείρισης ροών. Το εργαλείο παρέχει συνεκτικό πλαίσιο τεκμηρίωσης για τον προγραμματισμό έργων και τη σύγκριση εναλλακτικών παρεμβάσεων.