Μέσα, διαδικασίες και μεθοδολογικά εργαλεία ενίσχυσης του ανταγωνισμού και της παρουσίας των ΜΜΕ κατά την ανάθεση δημοσίων συμβάσεων - στοχεύσεις, αποτελέσματα, ζητούμενα και προοπτικές

Abstract

Η παρούσα διπλωματική εργασία εξετάζει τον ρόλο και τη σημασία της συμμετοχής των Μικρομεσαίων Επιχειρήσεων (ΜΜΕ) στις διαδικασίες ανάθεσης δημοσίων συμβάσεων στην Ελλάδα και την Ευρωπαϊκή Ένωση, αναλύοντας τις προκλήσεις, τις στρατηγικές και τα θεσμικά εργαλεία που δύνανται να ενισχύσουν την παρουσία τους στον συγκεκριμένο τομέα. Βασιζόμενη σε διεθνή, ευρωπαϊκή και εθνική βιβλιογραφία, καθώς και σε επίσημες στατιστικές πηγές (Ευρωπαϊκή Επιτροπή, ΟΟΣΑ, Eurostat), η εργασία εντάσσει το ζήτημα της συμμετοχής των ΜΜΕ στο πλαίσιο της στρατηγικής χρήσης των δημοσίων συμβάσεων για την επίτευξη ευρύτερων στόχων δημόσιας πολιτικής, όπως η προώθηση της καινοτομίας, η οικονομική ανάπτυξη, η κοινωνική συνοχή και η περιβαλλοντική βιωσιμότητα. x Ξεκινώντας, επιχειρείται η αποτύπωση του μεγέθους και της συμβολής των ΜΜΕ στην ελληνική και ευρωπαϊκή οικονομία, αναδεικνύοντας τον ρόλο τους ως βασικών πυλώνων απασχόλησης και προστιθέμενης αξίας, αλλά και τις διαρθρωτικές αδυναμίες που περιορίζουν την ανταγωνιστικότητά τους. Στη συνέχεια, εξετάζεται η τρέχουσα εικόνα της συμμετοχής τους στις δημόσιες συμβάσεις, τόσο άμεσης όσο και έμμεσης, με βάση ποσοτικά δεδομένα και συγκριτικές μελέτες. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στις πολιτικές και τα νομοθετικά εργαλεία της ΕΕ, όπως οι Οδηγίες 2014/24/ΕΕ και 2014/25/ΕΕ, η χρήση ηλεκτρονικών εργαλείων (ESPD, eForms) και η υποδιαίρεση συμβάσεων σε τμήματα, που στοχεύουν στη μείωση εμποδίων εισόδου και στη βελτίωση της πρόσβασης των ΜΜΕ στις δημόσιες προμήθειες. Διαπιστώνεται ότι, παρά τη θεσμική πρόοδο, το μερίδιο των ΜΜΕ σε όρους αξίας συμβάσεων παραμένει χαμηλότερο του αναμενόμενου σε σχέση με το οικονομικό τους βάρος, γεγονός που υποδηλώνει την ύπαρξη εμποδίων, όπως η πολυπλοκότητα των διαδικασιών, οι δυσανάλογες διοικητικές απαιτήσεις και οι περιορισμοί πρόσβασης σε χρηματοδότηση. Στο πλαίσιο αυτό ακολουθεί αναλυτική παρουσίαση θεσμικών μέτρων και εργαλείων στην κατεύθυνση της περαιτέρω απλοποίησης και τυποποίησης των διαδικασιών, της ενίσχυσης των μηχανισμών πληροφόρησης και εκπαίδευσης, και γενικότερα της δημιουργίας ευμενούς περιβάλλοντος για τη συμμετοχή των ΜΜΕ στην αγορά των δημοσίων συμβάσεων. Δεν παραβλέπεται, αλλά αναδεικνύεται ιδιαιτέρως, η σημασία της συστηματικής παρακολούθησης και της αποτίμησης των εφαρμοζόμενων πολιτικών και μέτρων. Η συμβολή της εργασίας συνίσταται στη σύνθεση θεωρητικής-βιβλιογραφικής και εμπειρικής τεκμηρίωσης, με σκοπό τη διαμόρφωση ενός ολοκληρωμένου πλαισίου κατανόησης του ζητήματος της συμμετοχής των ΜΜΕ στην αγορά των δημοσίων συμβάσεων και της ανάδειξης της σημασίας της για την ανταγωνιστικότητα, την καινοτομία και την κοινωνική ευημερία.