Η εννοιολογική χαρτογράφηση στην ενίσχυση της μάθησης στην τριτοβάθμια εκπαίδευση

Abstract

Η αξιολόγηση αποτελεί ένα από τα πιο δυναμικά εκπαιδευτικά εργαλεία, ενθαρρύνοντας και προάγοντας αποτελεσματικά τη μάθηση. Η αξιοποίηση εναλλακτικών μεθόδων και εργαλείων αξιολόγησης μπορεί να καταστήσει την αξιολόγηση μια πολύτιμη μαθησιακή εμπειρία συμβάλλοντας παράλληλα στην αποτίμηση της επίδοσης των μαθητών. Επίσης, η αλλαγή στις μεθόδους και στα εργαλεία αξιολόγησης αποτελεί έναν αποτελεσματικό τρόπο ενθάρρυνσης των μαθητών να τροποποιήσουν τον τρόπο και τις μεθόδους με τις οποίες μαθαίνουν. Στο πλαίσιο της παρούσας διπλωματικής εργασίας μελετώνται εναλλακτικοί μέθοδοι αξιολόγησης, όπως η αυτοαξιολόγηση και η συνεργατική αξιολόγηση καθώς και εργαλεία αξιολόγησης, όπως οι εννοιολογικοί χάρτες, με στόχο την ενθάρρυνση/προαγωγή της μάθησης, την αξιολόγηση γνωστικών στόχων και την ανάπτυξη και καλλιέργεια μεταγνωστικών και κοινωνικών δεξιοτήτων. Επίσης, αντικείμενο της διπλωματικής εργασίας αποτελεί η χρησιμοποίηση περιβαλλόντων εννοιολογικής χαρτογράφησης που αξιοποιούν εναλλακτικές μεθόδους και εργαλεία αξιολόγησης, που έχουν ως βασική δομική μονάδα την έννοια της δραστηριότητας και στόχο τη μάθηση μέσω της αξιολόγησης. Συγκεκριμένα, στο πλαίσιο της διπλωματικής εργασίας, μέσα από το σχεδιασμό και την εφαρμογή ολοκληρωμένων διδακτικών παραδειγμάτων, προτείνονται δυνατοί τρόποι ένταξης και αξιοποίησης του εννοιολογικού χάρτη ως εργαλείου μάθησης και αξιολόγησης στο γνωστικό αντικείμενο των θεωριών μάθησης και νέες τεχνολογίες και διερευνάται η συμβολή του στην κατανόηση των εννοιών Επίσης, στην κατεύθυνση αξιοποίησης του εννοιολογικού χάρτη ως εργαλείου αξιολόγησης χρησιμοποιήθηκε το περιβάλλον εννοιολογικής χαρτογράφησης cmap tool με στόχο να υποστηρίξει τη μαθησιακή διαδικασία και τη διαδικασία της αξιολόγησης μέσα από την εκπόνηση διαφορετικού τύπου δραστηριοτήτων εννοιολογικής χαρτογράφησης, τη δυνατότητα ανάλυσης των εννοιολογικών χαρτών των μαθητών, τον ποιοτικό χαρακτηρισμό των αντιλήψεων τους και την ποιοτική και ποσοτική εκτίμηση του γνωστικού τους επιπέδου.