Τεχνοοικονομική ανάλυση ενεργειακής και οικονομικής αυτονομίας ελληνικών νησιών «άγονης γραμμής»

Abstract

Η παρούσα διπλωματική εργασία διερευνά τεχνοοικονομικά βέλτιστες διαδρομές για την επίτευξη ενεργειακής και οικονομικής αυτονομίας σε μη διασυνδεδεμένα ελληνικά νησιά που εξυπηρετούνται από «άγονες» γραμμές. Ως μελέτες περίπτωσης επιλέγονται η Πάτμος και η Δονούσα, ενώ ενσωματώνεται ευρωπαϊκό σημείο αναφοράς από τις Νήσους Åland, ώστε να αναδειχθούν συγκρίσιμες πρακτικές διακυβέρνησης, τεχνικής αρχιτεκτονικής και δυνατότητας χρηματοδότησης. Η ανάλυση συγκρίνει σενάρια υψηλής διείσδυσης ΑΠΕ με αποθήκευση και λειτουργία μικροδικτύου (Δονούσα) και σενάρια μεταβατικής αποανθρακοποίησης με καύσιμο χαμηλότερου άνθρακα και τεχνολογίες υψηλής απόδοσης (Πάτμος: LNG/κυψέλες καυσίμου SOFC). Η αξιολόγηση πραγματοποιείται με δείκτες κύκλου ζωής (LCOE, NPC, IRR) και συμπληρώνεται από δομημένη ανάλυση ρίσκου (risk register) και μέτρα μετριασμού. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην αποτίμηση κοινωνικού οφέλους, μέσω ποσοτικοποίησης αξιοπιστίας και ανθεκτικότητας (ENS, VoLL), εκτίμησης μείωσης ΥΚΩ, περιβαλλοντικών ωφελειών και διασφάλισης συνέχειας κρίσιμων υπηρεσιών (ύδρευση–αφαλάτωση, υγεία, τηλεπικοινωνίες). Μεθοδολογικά, η εργασία συνδυάζει τεχνικούς περιορισμούς νησιωτικών συστημάτων με χρηματοοικονομική αποτίμηση κύκλου ζωής και εκτενείς ευαισθησίες (κόστος κεφαλαίου, τιμές καυσίμων, κόστος αποθήκευσης και χρονισμός ενισχύσεων δικτύου). Τα ευρήματα συνοψίζονται σε συστάσεις σχεδιασμού και πολιτικής που υποστηρίζουν ρεαλιστικούς οδικούς χάρτες μετάβασης (microgrid‑ready στρατηγικές, modular επενδύσεις και real options), με στόχο λύσεις που παραμένουν αποδοτικές υπό αβεβαιότητα και μεγιστοποιούν τη συνολική κοινωνική αξία.