Η επίδραση του νομοθετικού πλαισίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη μετάβαση προς την κυκλική οικονομία στην Ελλάδα

Μιχαλούλης, Ιωάννης

dc.contributor.advisor	Βλυσίδης, Ανέστης
dc.contributor.author	Μιχαλούλης, Ιωάννης
dc.date.accessioned	2025-12-22T12:52:21Z
dc.date.available	2025-12-22T12:52:21Z
dc.date.issued	2025-11
dc.identifier.uri	https://dione.lib.unipi.gr/xmlui/handle/unipi/18729
dc.description.abstract	Η παρούσα εργασία ακολουθεί βιβλιογραφική και ποιοτική προσέγγιση, βασιζόμενη κυρίως σε ανάλυση νομοθετικών κειμένων, επίσημων ευρωπαϊκών στρατηγικών, κανονισμών και οδηγιών, καθώς και σε στατιστικά δεδομένα που προέρχονται από αναγνωρισμένες πηγές, όπως η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και η Eurostat. Σκοπός της εργασίας είναι η αποτύπωση και ερμηνεία της επίδρασης του νομοθετικού πλαισίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) στη μετάβαση της Ελλάδας προς την Κυκλική Οικονομία, μέσα από τρεις βασικούς άξονες: την εννοιολογική προσέγγιση του οικονομικού αυτού μοντέλου, την παρουσίαση του ευρωπαϊκού θεσμικού πλαισίου, και τη μελέτη της κατάστασης της Ελλάδας στη μετάβαση αυτή σε σχέση με άλλες χώρες της ΕΕ. Αρχικά, παρουσιάζεται η έννοια της Κυκλικής Οικονομίας μέσα στο πλαίσιο της Ευρωπαϊκής Πράσινης Συμφωνίας (Κεφάλαιο 1), η οποία προβλέπει κλιματική ουδετερότητα έως το 2050 και μείωση εκπομπών κατά 55% έως το 2030. Αναλύονται οι βασικές αρχές και εφαρμογές της, ενώ επισημαίνονται τα οφέλη, οι προκλήσεις και η σύνδεσή της με τη Βιώσιμη Ανάπτυξη και τη Βιοοικονομία. Στη συνέχεια, παρουσιάζεται το θεσμικό πλαίσιο της ΕΕ (Κεφάλαιο 2) με έμφαση στο «Σχέδιο Δράσης για την Κυκλική Οικονομία», την «Οδηγία για τα Πλαστικά Μίας Χρήσης» (η Οδηγία αυτή θέτει συγκεκριμένους στόχους για την ανακύκλωση των πλαστικών φιαλών μιας χρήσης σε ποσοστό 77% έως το 2025 και 90% έως το 2029, καθώς και την ενσωμάτωση ανακυκλωμένου πλαστικού σε αυτές σε ποσοστό τουλάχιστον 25% έως το 2025 και 30% έως το 2030), την «Ευρωπαϊκή Ταξινομία», την Οδηγία CSRD (Corporate Sustainability Reporting Directive) και την πρόταση “Omnibus”, καθώς και τα πρότυπα γνωστοποίησης ESRS (European Sustainability Reporting Standards), GRI (Global Reporting Initiative) και ATHEX (Athens Exchange Group). Ακολουθεί η διερεύνηση της εναρμόνισης του παραπάνω πλαισίου με την ελληνική νομοθεσία (Κεφάλαιο 3) (Σχέδιο Δράσης 2021–2025, Πράσινες Δημόσιες Συμβάσεις, ενσωμάτωση Οδηγίας CSRD) και των σχετικών προκλήσεων, καθώς και η παρουσίαση δράσεων και προγραμμάτων Κυκλικής Οικονομίας (Κεφάλαιο 4) που έχουν εφαρμοστεί στη χώρα. Τέλος αναλύεται η επίδραση του ευρωπαϊκού νομοθετικού πλαισίου στη μετάβαση της Ελλάδας προς την Κυκλική Οικονομία (Κεφάλαιο 5) με αναφορά σε προοπτικές, εμπόδια και τρόπους βελτίωσης, ενώ πραγματοποιείται συγκριτική ανάλυση των επιδόσεων της Ελλάδας με εκείνες τριών άλλων ευρωπαϊκών χωρών, της Σουηδίας, της Πορτογαλίας και της Ουγγαρίας, η οποία δείχνει ότι η Ελλάδα υστερεί στους τομείς της ανακύκλωσης και των επενδύσεων, αλλά εμφανίζει θετικά σημεία ως προς την ανακύκλωση ΑΗΗΕ (Απόβλητα Ηλεκτρικού και Ηλεκτρονικού Εξοπλισμού) και το εμπόριο ανακυκλώσιμων υλών. Ακόμη, προτείνονται νέοι δείκτες Κυκλικής Οικονομίας, όπως δείκτης πολλαπλών κύκλων χρήσης προϊόντων, δείκτης χάσματος κυκλικότητας, δείκτης κυκλικού σχεδιασμού προϊόντων κ.ά.) που καλύπτουν κοινωνικές και άλλες διαστάσεις, ενισχύοντας το υφιστάμενο πλαίσιο παρακολούθησης.	el
dc.format.extent	139	el
dc.language.iso	el	el
dc.publisher	Πανεπιστήμιο Πειραιώς	el
dc.rights	Αναφορά Δημιουργού-Μη Εμπορική Χρήση-Όχι Παράγωγα Έργα 3.0 Ελλάδα	*
dc.rights.uri	http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/gr/	*
dc.title	Η επίδραση του νομοθετικού πλαισίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης στη μετάβαση προς την κυκλική οικονομία στην Ελλάδα	el
dc.title.alternative	The impact of the legislative framework of the European Union on the transition to the circular economy in Greece	el
dc.type	Master Thesis	el
dc.contributor.department	Σχολή Οικονομικών, Επιχειρηματικών και Διεθνών Σπουδών. Τμήμα Οικονομικής Επιστήμης	el
dc.description.abstractEN	This thesis follows a bibliographic and qualitative approach, based primarily on the analysis of legislative texts, official European strategies, regulations, and directives, as well as statistical data from recognized sources, such as the European Commission and Eurostat. The purpose of this study is to capture and interpret the impact of the European Union (EU) legislative framework on Greece’s transition towards a Circular Economy, through three main axes: the conceptual approach of this economic model, the presentation of the European institutional framework, and the examination of Greece’s progress in this transition in comparison with other EU countries. Initially, the concept of the Circular Economy is presented within the framework of the European Green Deal (Chapter 1), which sets the targets of climate neutrality by 2050 and a 55% reduction in emissions by 2030. The basic principles and applications of the Circular Economy are analyzed, while its benefits, challenges, and links to Sustainable Development and the Bioeconomy are highlighted. Subsequently, the EU institutional framework is presented (Chapter 2), with emphasis on the “Circular Economy Action Plan,” the “Single-Use Plastics Directive” (this Directive sets specific targets for the recycling of single-use plastic bottles, namely 77% by 2025 and 90% by 2029, as well as the incorporation of recycled plastic in them at a rate of at least 25% by 2025 and 30% by 2030.), the “EU Taxonomy,” the CSRD (Corporate Sustainability Reporting Directive) Directive and the “Omnibus” proposal, as well as disclosure standards, such as ESRS (European Sustainability Reporting Standards), GRI (Global Reporting Initiative), and ATHEX (Athens Exchange Group). The analysis then turns to the alignment of this framework with Greek legislation (Chapter 3) including the National Circular Economy Action Plan 2021–2025, Green Public Procurement, and the transposition of the CSRD Directive along with the related challenges, followed by the presentation of circular economy initiatives and programs implemented in Greece (Chapter 4). Finally, the study analyzes the impact of the EU legislative framework on Greece’s transition to the Circular Economy (Chapter 5), addressing prospects, obstacles, and means of improvement, while providing a comparative analysis of Greece’s performance with that of Sweden, Portugal, and Hungary. The analysis shows that Greece lags behind in recycling and investment, yet demonstrates positive results in WEEE (Waste Electrical and Electronic Equipment) recycling and the trade of recyclable materials. Furthermore, new Circular Economy indicators are proposed, such as the multiple product use cycles indicator, the circularity gap indicator, and the circular product design indicator, among others, which cover social and other dimensions, thereby strengthening the existing monitoring framework.	el
dc.contributor.master	Βιοοικονομία, Κυκλική Οικονομία και Βιώσιμη Ανάπτυξη	el
dc.subject.keyword	Κυκλική οικονομία	el
dc.subject.keyword	Ευρωπαϊκή Ένωση	el
dc.subject.keyword	Νομοθετικό πλαίσιο	el
dc.subject.keyword	Ευρωπαϊκή Πράσινη Συμφωνία	el
dc.subject.keyword	Βιώσιμη ανάπτυξη	el
dc.subject.keyword	Σχέδιο δράσης	el
dc.subject.keyword	Οδηγία CSRD	el
dc.subject.keyword	Πρόταση “Omnibus”	el
dc.subject.keyword	Πρότυπα ESRS	el
dc.subject.keyword	Συγκριτική ανάλυση	el
dc.subject.keyword	Διαχείριση αποβλήτων	el
dc.subject.keyword	Ανακύκλωση	el
dc.subject.keyword	Δείκτες επίδοσης	el
dc.date.defense	2025-11-21

Files in this item

Name:: Michaloulis_2132.pdf
Size:: 2.514Mb
Format:: PDF
Description:: Μεταπτυχιακή διατριβή

View/Open

This item appears in the following Collection(s)

Τμήμα Οικονομικής Επιστήμης
Department of Economics

Show simple item record

Except where otherwise noted, this item's license is described as
Αναφορά Δημιουργού-Μη Εμπορική Χρήση-Όχι Παράγωγα Έργα 3.0 Ελλάδα